Άγναντα

 

Άγναντα Άρτας Τα Αγναντα ήταν και είναι ένα από τα μεγαλύτερα χωριά της περιοχής των Τζουμέρκων του Νομού Αρτας.
Βρίσκονται σε απόσταση περί τα 55 χιλιόμετρα βορείως της Αρτας και 50 ανατολικώς των Ιωαννίνων και συνδέονται με τις πόλεις αυτές οδικώς, με πρωινά και απογευματινά δρομολόγια των ΚΤΕΛ.
Το κέντρο του χωριού έχει υψόμετρο 650 - 700 μ, ενώ οι πιο ψηλές συνοικίες του, στα ριζά των Τζουμέρκων, πλησιάζουν τα 1000 μ.
Εχει πολλά πηγαία νερά (πηγές: Κρύας Βρύσης, Καρούλας, Χαλασμένου, Βρυσμούρας, Γκούρας κλπ) και πυκνότατα δάση με ποικιλία δέντρων, μεταξύ των οποίων κυριαρχούν τα ελάτια, τα πλατάνια, τα πεύκα, αλλά και οι κουμαριές, οι ρείκες και οι τσιρμιντζέλες.
Κύριο χαρακτηριστικό των Αγνάντων είναι η πλουσιότατη βλάστηση. Αυτή συνθέτει ένα απέραντο φυσικό τοπίο με θαυμαστή αρμονία και πλούσια ποικιλία αποχρώσεων, φωτισμού και ανταύγειας, που βαθμιαία μεταλλάσσονται, αναπροσαρμόζονται κατάλληλα και εναρμονίζονται πλήρως προς τον εποχικό κύκλο της φύσης.
Οι λόφοι που περιβάλλουν το Χωριό είναι κατάφυτοι. Από αυτούς, εκείνοι του Αϊ - Λια και του Αγίου Χριστοφόρου, σχεδόν μέσα στο Χωριό, καλύπτονται από πυκνότατα και πανύψηλα πεύκα σχηματίζοντας τους υπέροχους ομώνυμους πευκώνες, και οι υπόλοιποι, μεταξύ των οποίων και οι πλησιέστεροι προς το Χωριό, της Γωνιάς, της Μεντζερίστρας, του Καμποδούκα, του Αετού, του Κρόκου και των Θεοδουλίων, αποτελούν πανέμορφους ελατιώνες.
Η ομοιογένεια των δασών αυτών διακόπτεται συχνά από συστάδες ποικίλων άλλων δέντρων, κυρίως πλατάνων, που όλα μαζί σαν πελώριες, αειθαλείς και αμάραντες ανθοδέσμες στολίζουν το Χωριό μας όλες τις εποχές του έτους και αποτελούν ένα μόνιμο και ατέλειωτο "χάρμα οφθαλμών". Το κυρίως χωριό διχοτομείται από ένα χείμαρρο, τον Αγναντίτη, και οι πολλοί όμορφοι συνοικισμοί που το περιβάλουν, διατάσσονται βαθμιδοειδώς από την ανατολική όχθη του Αράχθου (Φράστα - Τρυποκόζη) μέχρι τους πρόποδες του βουνού (Μακρύκαμπος, Κονάκια, Στρανά). Οι ενδιάμεσοι συνοικισμοί είναι: Γοργούσα, Λιβάδια, 'ρτισσα, Δάφνη, Ζίφκος, Βίλλια, Παλαιοχώρι, Θεοδούλια και Σκέζα. Είναι έδρα του ΔΗΜΟΥ ΑΓΝΑΝΤΩΝ στον οποίο υπάγονται τα οκτώ Δημοτικά Διαμερίσματα, πρώην Κοινότητες: Αγνάντων (κάτ.901), Γραικικού (κάτ.608), Καταρράκτη (κάτ.663), Κουκουλίων (κάτ.303), Κτιστάδων (κάτ.201), Λεπιανών (κάτ.421), Μικροσπηλιάς (κάτ.414), Ράμιας (κάτ.405), με συνολικό δηλ. πληθυσμό 3.916 (απογραφή της 18-3-2001).
Τα Αγναντα από το 1882 μέχρι το 1909 ήταν έδρα της Επαρχίας Τζουμέρκων και από το 1883 μέχρι το 1912 τυπικά, αλλά στην ουσία μέχρι το 1914, που έγιναν οι Κοινοτικές εκλογές, ήταν έδρα του ομώνυμου Δήμου Αγνάντων.

Για την προέλευση του ονομασίας μόνο υποθέσεις μπορούμε να κάνουμε. Το βέβαιο είναι ότι η λέξη 'γναντα είναι ελληνική, προερχόμενη από το επίρρημα αγνάντια που σημαίνει απέναντι, αντίκρυ (αγναντεύω = βλέπω απέναντι ή κοιτάζω από μακριά). Για το χρόνο που πρωτοεμφανίστηκαν τα 'γναντα ως οργανωμένος οικισμός δεν υπάρχουν γραπτά στοιχεία που να το πιστοποιούν. Η πρώτη γραπτή μαρτυρία που διασώθηκε είναι ένα "ταπί" (τουρκικό συμβολαιογραφικό έγγραφο) του 1729, που αναφέρεται σε ιδιοκτησίες και δασικές εκτάσεις των Αγνάντων. Συνεπώς μπορούμε να υποθέσουμε ότι υπήρχε εκεί οικισμός από πολύ πιο πριν, και πιθανότατα από τις πρώτες δεκαετίες του 1600, που έγιναν μετακινήσεις των πληθυσμών από άλλες περιοχές προς τα Τζουμέρκα και λόγω διώξεων και λόγω επιδημιών

Πηγή: gnikou.info